Phụ tải của trại lợn trùng với giờ nắng
Chuồng lợn công nghiệp không được phép nóng: riêng hệ làm mát — quạt hút và tấm làm mát — cần tối thiểu 30 kW chạy liên tục, cộng thêm bơm nước và hệ thống cho ăn. Tải nền ấy có mặt cả ngày lẫn đêm nhưng nặng nhất đúng lúc trời nắng gắt. Tháng 8/2026 cả trại dùng 16.189 kWh, và đó cũng là tháng dàn pin phát nhiều nhất từ khi lắp: 8.372,8 kWh. Ban ngày 80 kWp phát ra bao nhiêu, quạt và làm mát nuốt hết bấy nhiêu, nên gần như toàn bộ điện mặt trời được tiêu thụ ngay trong trại: cả năm 2026 tính đến đầu tháng 9, hệ phát 10.608,7 kWh mà chỉ 8,1 kWh đi ngược lên lưới.
Nói cách khác, trong tháng 8 điện mặt trời lo được khoảng 52% nhu cầu của trại. Phần còn lại, 7.824 kWh, là điện mua từ lưới để giữ 30 kW làm mát chạy qua đêm và những giờ thiếu nắng.
Quy ra tiền: khoảng 19–20 triệu đồng mỗi tháng
Trại trả tiền điện theo biểu giá sản xuất cấp điện áp dưới 6 kV, hoá đơn vẫn tính theo khung giờ cũ: cao điểm 9h30–11h30 và 17h–20h các ngày trừ Chủ nhật, thấp điểm 22h–4h, còn lại là giờ bình thường. Đơn giá theo Quyết định 1279/QĐ-BCT (9/5/2025): bình thường 1.987 đ, cao điểm 3.640 đ, thấp điểm 1.300 đ/kWh, chưa VAT.
Sản lượng mặt trời không rơi vào giờ thấp điểm; theo đường phát tiêu biểu của tháng 8, khoảng 21% sản lượng cả tháng rơi vào khung cao điểm (chủ yếu 9h30–11h30), phần còn lại ở giờ bình thường. Với 8.365 kWh tự dùng trong tháng 8: khoảng 1.780 kWh × 3.640 đ + 6.585 kWh × 1.987 đ ≈ 19,5 triệu đồng chưa VAT (khoảng 21 triệu đồng đã gồm VAT 8%). Nếu tỷ lệ giờ cao điểm dao động 20–28% thì con số nằm trong khoảng 19–20 triệu đồng — đây là ước tính từ số kWh đo được và đơn giá công bố, không phải số trên hoá đơn.
Biến tần 110 kW cho dàn pin 80 kWp
Khác với cách lắp tấm nhiều hơn biến tần thường thấy ở nhà xưởng, ở đây biến tần Solis ba pha 110 kW được chọn lớn hơn dàn pin hiện tại. Lý do nằm ở phụ tải: trại còn dư mái và nhu cầu điện ban ngày lớn hơn nhiều so với 80 kWp đang có, nên biến tần được chọn sẵn để có thể thêm tấm về sau mà không phải thay thiết bị hay đi lại đường dây AC.
Hệ hoà lưới bám tải, không pin. Với tải nền 30 kW chạy suốt đêm, lưu trữ đủ để gánh làm mát qua đêm sẽ cần dung lượng rất lớn và chưa hợp lý về chi phí; số liệu tự dùng 99,9% cũng cho thấy dàn 80 kWp hiện tại vẫn còn "đói" so với tải ban ngày. Thứ tự hợp lý là thêm tấm để cắt nhiều hơn phần điện mua ban ngày trước, rồi mới tính đến pin.
Đọc số liệu như thế nào
Con số 8.372,8 kWh là của tháng 8 — tháng nắng gắt. Từ tháng 9 đến tháng 12 sản lượng ở Hà Tĩnh giảm đáng kể do mùa mưa (xem bài giờ nắng và bức xạ theo từng huyện), nên không nhân con số này cho 12 tháng. Chúng tôi sẽ cập nhật số cả năm khi hệ đi qua đủ một mùa mưa.
Trang trại chăn nuôi quan tâm đến chi phí điện có thể xem thêm chi phí và hoàn vốn điện mặt trời cho nhà xưởng — cách tính giống nhau, chỉ khác đường phụ tải — hoặc dùng công cụ báo giá theo hoá đơn.